'Pleksi' veya 'akrilik' dediğimizde aslında birkaç farklı ürün tipi kastediliyor. Döküm vs ekstrüde kimyasal fark değişiyor, ayna akrilik özel kaplamalı, floresan pleksi kenardan parlak ışık veriyor, opal yarı-saydam. Her biri farklı fiyat, farklı lazer kesim davranışı, farklı uygulama gerektirir. Aşağıda 5 tip + hangisi nereye gider.
Tip 1: Döküm akrilik (cast PMMA)
Yapı: sıvı PMMA kalıba dökülüp sertleştirilir. Moleküler yapı sıkı, saflık yüksek.
**Özellikler:**
- En iyi optik saydamlık (%92+ geçirgenlik).
- Lazer kesim kenarı çok temiz, eritilmiş cam görünüm.
- CNC freze + cilalama sonrası kristal kenar.
- UV dayanımı mükemmel (dış mekan pleksi genelde döküm).
- Levhalar arası renk tutarlılığı yüksek.
**Fiyat:** En pahalı akrilik — ekstrüdeye göre %30-50 fazla. 1×2 m levha 5 mm: 1.200-1.800 TL.
**En iyi kullanım:** Premium tabela, cephe işaretleme, vitrin ürün teşhir, optik lens/filtre, lazer kesim detay işleri. 'Kalite göstergesi' gereken her yerde.
Tip 2: Ekstrüde akrilik (extruded PMMA)
Yapı: PMMA granülü eritilip çekilir (ekstrüde). Üretim hızlı, maliyet düşük — ama moleküler yapı tek yönlü hizalı.
**Özellikler:**
- Optik saydamlık iyi (%88-90 geçirgenlik, döküme göre hafif düşük).
- Lazer kesim kenarı hafif dalgalı (daha az temiz).
- Kalın levhalarda ısıl gerilim var — büyük panelde hafif çarpıklık görülür.
- UV dayanımı orta.
- Büyük levhalarda kalınlık homojenliği zayıf (+/- 10% toleransı).
**Fiyat:** En ucuz akrilik. 1×2 m levha 5 mm: 750-1.100 TL.
**En iyi kullanım:** Hacimli standart iş (çok sayıda aynı panel), iç mekan düşük görünürlük alanı, geçici tabela, eğitim/prototip. Optik kritik değilse ekstrüde yeterli.
Tip 3: Ayna akrilik (mirror acrylic)
Yapı: standart akrilik (genelde döküm) + arka yüzde metalize gümüş veya altın kaplama. Görsel ayna, plastikten.
**Özellikler:**
- Tam ayna görüntüsü, cam aynaya çok yakın.
- Kırılmaz — düşerse ayna gibi parçalanmaz.
- Hafif — cam aynadan %50 hafif.
- Lazer kesim kenarı metal tabaka nedeniyle hafif soyulabilir — dikkat gereken kesim.
- Nem koruması: arka yüze rutubet girerse ayna tabakası lekelenir (iç mekan tercih).
**Fiyat:** 3 mm levha 1×2 m: 1.400-2.500 TL (standart döküm akriliğin üstü).
**En iyi kullanım:** Mağaza içi dekoratif ayna, güvenlik gereken alanlar (kırılmazlık önemli), festival dekor, kişisel kullanım (çocuk odası ayna).
Tip 4: Floresan akrilik (edge-lit)
Yapı: akriliğe floresan pigment katılmış. Güneş / UV / beyaz ışık alır, kenardan parlak renk verir. Magic edge.
**Özellikler:**
- Kenar parlaklığı çarpıcı — yeşil, turuncu, pembe, sarı tonlar en belirgin.
- Yüzey daha donuk, kenar daha parlak.
- Edge-lit etki için LED şerit ile eşleşme mükemmel.
- UV değişim: 2-3 yılda pigment solabilir (dış mekanda özellikle).
- Lazer kesim sonrası kenar glow etkisi maksimum — lazer mükemmel eşleştiği tek akrilik.
**Fiyat:** 3 mm levha 1×2 m: 2.200-3.800 TL (en pahalı standart akrilik tiplerinden).
**En iyi kullanım:** Edge-lit tabela, modern kafe/bar menü tabelası, sanat enstalasyon, sergi, sahne dekor. Işık + akrilik kombinasyonu beklenen her yer.
Tip 5: Opal / yarı-saydam akrilik
Yapı: akriliğe beyaz pigment katılmış. Şeffaf değil, yarı-saydam süt beyazı.
**Özellikler:**
- Işığı dağıtır, homojen beyaz yüzey.
- Arka ışıklandırma ile LED'ler görünmez olur (ışık kaynaklarını gizler).
- Kutu harf + cephe tabelada standart.
- Kesim kenarı matlaşabilir, cila gerekebilir.
- Yoğunluklar: %30 opal (biraz şeffaf), %50, %70, %100 (tam süt beyaz).
**Fiyat:** Döküm akriliğe yakın, 1×2 m levha 5 mm: 1.100-1.700 TL.
**En iyi kullanım:** Kutu harf ön pleksi (en yaygın), LED aydınlatmalı tabela, arka aydınlatmalı menü panosu, yarı-saydam bölme duvar, abajur. Işık kaynağı gizlenmesi gereken her yer.
Seçim matrisi: 4 soru
Hangi akriliğe karar?
1. **Işık ile çalışılıyor mu?**
- Işıksız, şeffaf → döküm.
- Şeffaf standart → ekstrüde (bütçe) veya döküm (kalite).
- Arkadan ışık → opal.
- Kenar ışık vurgusu → floresan.
- Yansıma → ayna.
2. **Lazer kesim detay var mı?**
- Yoğun detay → döküm (en temiz kenar).
- Standart geometrik → ekstrüde yeterli.
- Ayna kesilecekse dikkat — özel ayar.
3. **Dış mekan mı iç mekan mı?**
- Dış mekan + UV dayanımı → döküm + UV stabilize.
- İç mekan → hepsi tamam.
4. **Bütçe?**
- Sıkı → ekstrüde.
- Orta → döküm.
- Özel efekt → floresan veya ayna.
Hibrit kullanım sık: kutu harf arka = opal + cephe logo = döküm şeffaf + detay highlight = floresan + dekoratif ayna vurgu.
Renk seçimi: nüans ve ton
Akrilik renkli gelir — ama aynı renk farklı tipte farklı görünür:
**Siyah akrilik:**
- Döküm: derin siyah, parlak.
- Ekstrüde: biraz yeşilimsi siyah, daha mat.
**Kırmızı akrilik:**
- Döküm: canlı, uniform.
- Ekstrüde: partiler arası ton değişir.
- Floresan: gece glow, gündüz hafif açık.
**Beyaz opal:**
- Farklı yoğunluklar farklı fiyat — %100 opal en pahalı.
- %50 opal genelde yeterli ve daha ucuz.
**Şeffaf renkli (transparan):**
- Döküm en iyi — renk saflığı.
- Ekstrüde partiler arası değişken.
Büyük sipariş öncesi tek tedarikçi aynı parti talep edin — parti arası ton değişimi sorundur. Atölyeniz bu detayı sormuyorsa sorun.
Atölye Yorumu
Akrilik alırken 'pleksi ver' demek yetmez. Tip, yoğunluk, renk, marka, parti numarası tam tarifi gerekli. 'Döküm, 5 mm, siyah, Plexiglas marka, aynı parti' demek kalite kontrol eder. Piyasa 'pleksi' dediğinde genelde ucuz ekstrüdeyi verir — hata değil ama premium iş değil. Atölyeye teklif isterken tip spesifik belirtin + teslim alırken levha etiketinden doğrulayın. Marka pleksi genelde etiketli (Plexiglas, Gevacryl, Evonik, Altuglas); Türkiye üretimi 'yerli pleksi' bazıları iyi bazıları değil — atölyenin bildiği markaya güvenin.
Sıkça Sorulan Sorular
Evet — levha kenarını sert yüzeye vurun. Döküm daha tok ses verir (mermer gibi). Ekstrüde daha hafif ses (plastik gibi). Ayrıca döküm kenarı lazer kesildiğinde parlak, ekstrüde mat/dalgalı. Pratikte levha etiketine bakmak daha kolay — 'cast' (döküm) veya 'extruded' yazar.
Evet ama özen ister — arka metal tabaka lazer ucuna yansıyabilir. Özel ayar: düşük güç + hızlı pass + hava üfleme. Standart atölye tecrübeli ise sorun yok, tecrübesiz atölye reddedebilir. İsteyerek uzmanlaşmış atölyeye yönlendirin.
Kullanılabilir ama pigment 2-3 yıl sonra solar. Dış mekan floresan etki istenirse UV stabilize floresan levhalar var (%30 daha pahalı, 5-7 yıl dayanır). Standart floresan iç mekan + korunmuş alanlar için ideal.
Arkadaki LED ışık yoğunluğuna bağlı. Yoğun LED (5050 SMD + 10 şerit/metre) → %50 opal yeterli. Seyrek LED (2835 SMD + 3 şerit/metre) → %70-100 opal gerekir, ışık noktaları görünür aksi halde. Atölye standart olarak %70 opal önerir, emin olmadığı noktada.
Yüzeye boya zor tutunur — akrilik boya iterek akar. Özel 'akrilik boyası' (yapıştırıcılı) veya aseton bazlı spray boya + iki kat astar ile olabilir. Ama uzun ömür için renkli akrilik doğrudan renkli satın almak daha iyi. Boyama geçici fix olarak mantıklı.
Projeniz için net teklif alın
DXF / DWG / AI / PDF dosyanızla birlikte yazın, aynı gün teklif gelsin.