Pleksi (akrilik) hem CO2 lazer hem CNC freze ile kesilir — ama sonuç çok farklı. Lazer kenarı kristal berrak bırakır; freze kenarı mat beyaz çıkar, cilalama ister. İnce detayda lazer kazanır, kalın levhada freze. Fiyat farkı da %20-50 oynar. Aşağıda 6 eksende karşılaştırma + tipik pleksi işinde hangi teknoloji tercih edilir.
Kenar kalitesi: en büyük fark
Pleksi kesiminde en çok fark bu alanda:
**Lazer kesim kenarı:**
- Şeffaf pleksi → kristal berrak kenar, 'cam gibi' görünüm.
- Renkli pleksi → aynı renkte parlak kenar.
- Ekstra cilalama gerekmez.
- Sebep: lazer kesim sırasında pleksi kenarda eriyor + tekrar soğurken cilalanır (self-polished).
**Freze kesim kenarı:**
- Şeffaf pleksi → mat beyaz, bulanık kenar.
- Renkli pleksi → renk doygunluğu azalır.
- Kristal kenar istiyorsanız ikinci işlem: alev cilalama veya mekanik cilalama.
- Sebep: dönen kesici uç malzemeyi mikroskobik çizerek kaldırır — yüzey çizikli olur.
Cilalama ek maliyet:
- Alev cilalama (propan alevi ile): m başı 80-150 TL.
- Mekanik cilalama (polisaj): m başı 120-250 TL.
- Lazer kesim bu maliyeti barındırmaz — kenar kesim sonrası kullanıma hazır.
Pleksi işinin görsel hedefi 'cam kalite' ise lazer kesim kaçınılmaz. Mat/beyaz kenar kabul edilir işlerde freze de yeterli.
Kalınlık aralığı
Farklı kalınlıklarda performans:
**Lazer ideal:** 1-10 mm pleksi. Bu bantta hız hızlı, kalite mükemmel.
**Lazer zorlanır:** 10-20 mm. Kesim mümkün ama yavaş, kenar ısıl etki görebilir (yanık iz). Kesim hızı 30-50 mm/saniyeye düşer.
**Lazer yapmaz:** 20 mm üstü. Kesim derinlik yetersiz, düşük güç lazerle hiç yapmaz. Yüksek güç (300W+) lazer yapabilir ama profesyonel kalite için freze tercih.
**Freze ideal:** 6-30 mm pleksi. Bu bantta sağlam tutunma + temiz kesim.
**Freze zorlanır:** 3 mm altı. İnce malzeme titreşir, kenarlar tırtıklı çıkar — tamamen yapılamaz değil ama kalite düşer.
**Freze ideal yüksek kalınlık:** 30 mm üstü (50 mm'ye kadar). Kalın pleksi (vitrin kutu taban, sandık kapağı) freze alanı.
**Karar noktası:**
- 1-5 mm ince pleksi → lazer.
- 5-10 mm orta → ikisi de mümkün, görsele göre seç.
- 10-25 mm kalın → freze + cilalama.
Detay seviyesi
İnce detay / keskin köşe / küçük form için:
**Lazer:**
- Minimum detay 0.1 mm çizgi.
- İç köşe tam sivri (ray ile odak noktasından keser, kenar mekaniğe bağlı değil).
- Küçük harf (5-10 mm yükseklik) kolay.
- Ajurlu desen, filigran iş mükemmel.
**Freze:**
- Minimum detay kesici uç çapına bağlı. 2 mm kesici uç → minimum 2 mm iç köşe yarıçapı. Tam sivri köşe yapamaz.
- 3-5 mm kalın harf yapılabilir ama 10 mm altı zor.
- Ajurlu/filigran iş yapılamaz (kesici kırılır).
**Tipik iş örnekleri:**
- İnce akrilik kolye/rozet (2-3 mm): lazer zorunlu.
- Küçük hediye etiket (10-30 mm yazı): lazer.
- Standart büyük logo (50-500 mm): ikisi de mümkün.
- Büyük basit panel (geometrik form): freze daha ekonomik.
**Sonuç:** Detaylı iş lazer, büyük basit iş freze; orta iş görsele + maliyete göre.
Hız ve maliyet
Aynı iş farklı teknolojide:
**Örnek iş: 1 m² pleksi panel, 5 mm kalın, orta karmaşıklık (harf + çerçeve):**
- Lazer: 12-18 dakika kesim + 0 cilalama. Maliyet: 200-350 TL.
- Freze: 10-15 dakika kesim + 20-30 dakika cilalama. Maliyet: 80-150 TL + cilalama 150-300 TL = 230-450 TL.
**Örnek iş: 2 m² pleksi panel, 15 mm kalın, basit dikdörtgen:**
- Lazer: 45-60 dakika (zorlanır, ısıl stres, yanık iz).
- Freze: 20-30 dakika + cilalama 30 dakika. Daha hızlı ve kaliteli.
**Örnek iş: ince ajurlu dekor, 3 mm, 500×500 mm, çok sayıda detay:**
- Lazer: 15-25 dakika temiz.
- Freze: yapılamaz (detay çok ince, kesici kırılır).
**Özet:**
- İnce + detaylı → lazer ucuz + kaliteli.
- Kalın + basit → freze ucuz + kaliteli.
- Orta + orta → ikisi benzer, görsel kararı belirler.
Sık yapılan pleksi işleri: hangi teknoloji?
Pratik örnekler:
**Lazer tercih edilir:**
- Kutu harf ön pleksi (opal/şeffaf, 3-5 mm).
- Vitrin ekran standı (5-8 mm, keskin köşeler, cilalı kenar).
- 3D harf ön cephe pleksi (6-10 mm, kristal kenar).
- Akrilik fiyat etiketi, menu standı (3-5 mm).
- Akrilik hediyelik eşya, kolye, rozet.
- Sergi paneli (ajurlu, detaylı).
- Reklam tabela tabaka (10 mm'ye kadar).
**Freze tercih edilir:**
- Kalın pleksi kutu taban (10-20 mm).
- Büyük vitrin cam üstü pleksi (15-25 mm, dayanıklı).
- Sandık şeffaf kapak (20-30 mm).
- Endüstriyel pleksi koruyucu (makine önü paneli, 15+ mm).
- Tezgah üstü pleksi camı (10-15 mm).
- Büyük basit geometrik panel (basit form, hızlı kesim).
Reklam + tabela işlerinin %75-85'i lazer alanı (ince pleksi yaygın). Endüstriyel + mobilya işlerinin %60-70'i freze alanı (kalın pleksi yaygın).
Hibrit: iki makineyi birleştirmek
Bazı karmaşık pleksi işlerinde iki teknoloji birlikte çalışır:
**Örnek 1: 3D harf kutu tabela**
- Kutu gövdesi (5 mm pleksi, 500×300 mm): lazer (cilalı kenar, görsel).
- Yan duvar panelleri: lazer (homojen görünüm).
- İç kapakçık (1.5 mm): lazer.
- Arka montaj plakası (10 mm): freze (kalın, basit form, ucuz).
**Örnek 2: Vitrin ekran standı**
- Ön görsel pleksi (5 mm şeffaf, detaylı): lazer.
- Taban plaka (15 mm pleksi, dayanıklı): freze.
- Dikmeler (8 mm pleksi): lazer.
**Örnek 3: Büyük reklam panosu**
- Ana panel (20 mm pleksi): freze.
- Ön yüzde logo detay kesim (5 mm katman): lazer.
- Montaj çelik ile.
Hibrit yaklaşımı bir atölyede tek teklif olarak vermek fason atölyesi için standart — iki ayrı atölye ile koordinasyon sorun yaratır.
Karar matrisi: 5 soru
Pleksi işiniz hangi teknolojide?
1. **Kalınlık nedir?**
- 1-5 mm → lazer.
- 5-10 mm → ikisi (görsel karar).
- 10-25 mm → freze.
- 25+ mm → freze zorunlu.
2. **Kenar cam kristal mi olmalı?** Evet → lazer. Kabul edilebilir → freze.
3. **İnce detay var mı (< 5 mm)?** Evet → lazer. Basit geometri → freze.
4. **Bütçe sıkı mı?** Kalın + basit iş için freze daha ucuz. İnce + detaylı iş için lazer daha ucuz (cilalama yok).
5. **Yüzey sonlandırma önemli mi?** Kenar cilası bekleniyor → lazer kesim (ek işlem yok) veya freze + cilalama (2 adım).
Atölyeniz ideal olarak iki teknolojiye de sahip olmalı — iş paylaşımı doğru yapılır + hibrit işler tek fatura.
Atölye Yorumu
En sık gelen soru: 'lazer kesim pleksiyi ısıtınca stres biriktiriyor mu?' Evet — lazer kesim kenarında mikroskobik ısıl stres kalır. Çoğu işte fark etmez ama uzun süre kimyasal temizlik kullanımı veya aşırı sıcak/soğuk ortamda mikro çatlak başlangıcı olabilir (10+ yıl sonra). Kritik uygulamalar için (havacılık, yüksek güvenlik) freze + cilalama tercih. Günlük reklam/tabela/dekor işi için lazer kesim fark etmez, 10+ yıl sorunsuz. Atölye lazer kesim sonrası 'tavlama' (annealing) yapıyorsa stresi sıfırlar — profesyonel atölyede isteğe bağlı ekstra hizmet.
Sıkça Sorulan Sorular
Evet — kenar kendi kendine cilalanmış durumda kalıcı. Ancak kimyasal temizlik (aseton, amonyaklı temizleyici) ile kenar çatlar (crazing). Nötr ph sabun + yumuşak bez ile temizlik berrak kenarı korur. Uzun ömürlü parlaklık için bu basit kural.
Evet — alev cilalama veya polisaj ile cam kenarına yakın sonuç alınır. Ama mükemmel değil, lazer kesim kadar temiz olmaz. İkinci işlem fiyata ek 30-50% ekler, süreye 1-2 gün ekler. Lazer kesim direkt seçmek çoğunlukla daha verimli.
300W+ yüksek güçlü CO2 lazer 20-25 mm pleksi kesebilir — ama yanık iz kalır + yavaş. Profesyonel atölye bu kalınlıkta freze + cilalama tercih eder, sonuç daha iyi. İstisna: çok özel detay + kalınlık kombinasyonu varsa (nadir), yüksek güç lazer çözüm olabilir.
Evet — hibrit üretim zaman + maliyet avantajı sağlar. Örnek: ana panel freze ile kesilirken detay plakalar paralel lazerde kesilir. Teslim tarihi kısalır. Tek teknolojiye sahip atölye bu paralel avantajı veremez.
Nadir — lazer kesim kenarı zaten cilalı. İstisna: çok yüksek kalite (cam kalite) için çift cilalama (lazer + mekanik polisaj) mümkün, %20 pahalı, kenar mikroskop altında bile mükemmel. Sanat/serilik/müze objesi için isteğe bağlı.
Projeniz için net teklif alın
DXF / DWG / AI / PDF dosyanızla birlikte yazın, aynı gün teklif gelsin.